| «اصلاح سخت، صبوری هوشمندانه و مسئولیت نخبگان»
بسمالله الرحمن الرحیم
دوستان و فرهیختگان ارجمند،
کشور امروز در یکی از حساسترین مقاطع تصمیمگیری اقتصادی خود قرار دارد؛ تصمیمهایی سخت، پرهزینه در کوتاهمدت، اما تعیینکننده برای آینده. اگر این واقعیت را صادقانه نبینیم، هم خود را فریب دادهایم و هم جامعه را.
اجازه بدهید از یک نکته بدیهی شروع کنم:
مردم تحت فشارند.
این فشار، واقعی است، قابل لمس است و نمیشود آن را صرفاً با آمار و گزارش انکار کرد. افزایش هزینههای زندگی، نااطمینانی، و نگرانی از آینده، امروز در خانهها و بازارها جریان دارد. این واقعیت را باید با صدای بلند گفت؛ چون انکار درد، خودش بیعدالتی است.
اما در کنار این حقیقت، یک حقیقت مهم دیگر هم وجود دارد که ما نخبگان نباید از گفتنش کوتاه بیاییم:
اقتصاد ایران سالها با «چندنرخی بودن ارز» زندگی کرده؛ اما هزینهاش را مردم پرداخت کردهاند، نه ذینفعانش.
چندنرخی بودن ارز:
رانت ساخت، نه رفاه
فساد نهادینه ایجاد کرد، نه عدالت
تولید را تضعیف کرد، نه تقویت
و اعتماد عمومی را فرسود
این یک بحث جناحی یا دولتی نیست؛ یک واقعیت ساختاری است که تقریباً همه اقتصاددانان مستقل بر آن توافق دارند.
چرا اصلاح، ناگزیر بود؟
ما سالها عملاً این چرخه را تکرار کردیم:
ارز ارزان دادیم،
قیمت ظاهراً کنترل شد،
اما منابع کشور در جیب عدهای خاص نشست،
تورم بازگشت،
و مردم بازنده نهایی شدند.
این مسیر اگر ادامه پیدا میکرد، نتیجهای جز فروپاشی تدریجی اقتصاد و تشدید نابرابری نداشت.
اصلاح، تلخ است؛
اما تداوم بیماری، تلختر.
اما یک نکته حیاتی را نباید فراموش کنیم
اصلاح اقتصادی، اگر بدون اقناع اجتماعی انجام شود،
اگر درد مردم دیده نشود،
و اگر حمایت از اقشار آسیبپذیر بهموقع و کافی نباشد،
میتواند به:
خشم اجتماعی،
اعتراض فرسایشی،
و بیاعتمادی عمیق نسبت به آینده
منجر شود.
و دقیقاً در همین شکاف است که دشمن فعال میشود.
دشمن نه از اصلاحات اقتصادی میترسد،
نه از تصمیمهای سخت؛
بلکه امیدوار است که رابطه مردم و حاکمیت مخدوش شود.
و اینجاست که نقش ما نخبگان تعیینکننده است.
مسئولیت نخبگان در این مقطع چیست؟
نقش ما نه توجیه کورکورانه است
و نه همراهی با ناامیدی.
مسئولیت ما، سه چیز است:
تفکیک اعتراض معیشتی از ناامنیسازی سیاسی
اعتراض صنفی، حق مردم است؛
اما تبدیل آن به آشوب، خدمت به مردم نیست.
مطالبهگری عاقلانه و شفاف
از دولت باید:
حمایت سریعتر، دقیقتر و قابل پیشبینیتر بخواهیم
شفافسازی عددی و صادقانه مطالبه کنیم
و از اقشار ثابتدرآمد و صنوف آسیبدیده دفاع کنیم
جلوگیری از فروپاشی سرمایه اجتماعی
سرمایه اجتماعی اگر از بین برود:
هیچ یارانهای ترمیمش نمیکند
هیچ اصلاحی به ثمر نمینشیند
حرف آخر
اصلاح اقتصادی بدون مردم، شکست میخورد
و اعتراض بدون عقلانیت، به بنبست میرسد.
امروز بیش از هر زمان دیگر:
به صبوری آگاهانه مردم نیاز داریم
و به مسئولیت تاریخی نخبگان
بیایید نه درد مردم را کوچک کنیم
و نه آینده کشور را قربانی هیجان لحظهای.
راه عبور از این مقطع:
نه انکار است
و نه آشوب
بلکه گفتوگوی صادقانه، حمایت هوشمندانه و مراقبت از امید اجتماعی است.
والسلام علیکم و رحمهالله |